Gelezen In Tertio Van 4 Januari 2017

Zuid-Amerikaanse jezuïeten aan de top

1 . Jorge Mario Bergoglio of paus Franciscus, een Argentijnse jezuïet, is de eerste niet-Europese paus in de geschiedenis van de kerk. Hij is een nederige kerkvorst met een warm hart voor de armen. “Het menselijke hart is het echte slagveld waar geweld en vrede elkaar tegenkomen”. Zo drukte paus Franciscus het raak uit in zijn boodschap voor de vijftigste Wereldvredesdag van afgelopen Nieuwjaar. Pas wanneer we in het eigen innerlijke leven de ware vrede en geweldloosheid nastreven, kan ook daarbuiten de ommekeer worden gerealiseerd waar we zo naar snakken. (Geert De Kerpel)

2 . Arturo Sosa, een Venezolaanse jezuïet, is sinds 14 oktober 2016 de eerste niet-Europese generaal overste van de jezuïeten. “Paus en ik zijn zonen van zelfde kerk, zelfde spiritualiteit, zelfde cultuur”, aldus Arturo Sosa.

Emmanuel Van Lierde: U hamert er steeds weer op dat jullie de Sociëteit “van Jezus” zijn. Om Hem draait het.

“Absoluut. Daar ben ik sterk van overtuigd en daarom beklemtoon ik het voortdurend dat we van Jezus zijn. We moeten ons met Hem identificeren. Anders zijn we geen jezuïeten en geen christenen. Zonder Zijn voorbeeld gaat er misschien zelfs iets menselijks verloren. Ons leven en werk is niet mogelijk zonder Hem. Hij is het centrum.”

Phil Bosmans spreekt tot ons: Ouder worden

‘Laat de herfst maar komen, de zomer is onherroepelijk

voorbij’, heb ik ergens geschreven. En ik heb in de loop

van mijn leven heel wat mogen doen, niet omdat ik er

bekwaam voor was, maar omdat het me gegeven werd.

Dan doe je dat. En telkens weer beleef je die verrassing

-wanneer je je handen uitsteekt om iemand te helpen-

dat er toch ergens een aanwezigheid is die je niet kunt

verklaren, maar die je tastbaar helpt. Dat geeft je ook

veel moed en vertrouwen wanneer je met het ouder

worden, moet leren dingen los te laten.

Uit het boek Kijk naar de zon! samengesteld door Peter Ausloos

“Leven zonder waarden is als soep eten met een vork”

Traditie

Aan de basis van elk menselijk leven ligt het verlangen om betekenis te geven aan het leven en onze ervaringen. Tradities die worden uitgedrukt in rituelen, vieringen, het vertellen van verhalen, het geven van geschenken en in gebed, zijn een belangrijk platform voor het geven van betekenis. Niet alle tradities hebben gelijke tred gehouden met sociale veranderingen. Sommige tradities worden momenteel wereldwijd onder de microscoop gelegd, omdat bepaalde culturele waarden en overtuigingen in tegenspraak zijn met de basismensenrechten (bijvoorbeeld vrouwelijke en mannelijke besnijdenis). Het is zaak dat we onze culturele erfenis en de wijsheid van de ouderlingen eren en tegelijkertijd onze vieringen en rituelen mee laten evolueren met de tijd en met het verschuiven van persoonlijke en maatschappelijke waarden als gevolg van het ‘ontwaken’ van de mensheid.

(Nicola Vague, Australië)

Trots

We denken dikwijls aan trots als een zonde, dat is in elk geval wat vele godsdiensten verkondigen. Ze hebben het verkeerd voor want ze verwarren arrogantie met trots. Arrogantie is onaanvaardbaar want het is zelfvernietigend. Trots is het tegenovergestelde: het is zelfopbouwend. Het impliceert geen erkenning van anderen. We houden er allemaal van om waardering te krijgen voor ons werk. Een goede mentor gebruikt te gepasten tijde aanmoediging om inspanning te belonen. Een schouderklopje voor iets wat goed werd gedaan, is een betere bonus dan geld. Maar het beste schouderklopje komt van onszelf, wanneer we weten dat we iets gedaan hebben dat boven de standaard uitsteekt.

(John Bittleston, Singapore)

Uniciteit

Om te weten wat ons uniek maakt, om dat specifieke kenmerk te vinden dat ons onderscheidt van anderen, moeten we de confrontatie met onszelf aangaan in alle openheid en eerlijkheid. Het kan iets zijn wat je niet verwacht. Je eigen ‘merk’ kunnen erkennen is een stap voorwaarts om deze uitzonderlijke eigenschap om te toveren in iets dat verhandelbaar en onderscheidbaar is. Als mensen je dan zien, zien ze datgene wat alleen van jou is. Het verschil dat we maken is niet eenvoudigweg een zichtbare karaktertrek of een fysiek kenmerk. Het zijn onze daden, datgene wat we doen, dat ons echt onderscheidt van de anderen. Ons gedrag is hoe we onze uniciteit tonen. Het is een reflectie van wat er in ons hoofd omgaat, de beslissingen die we nemen en de houdingen die we aannemen.

(Sharon Venn, Zuid-Afrika)

Universaliteit

Universaliteit is het gevoel te weten dat ik één ben met de hele mensheid, overal: verschillend en gelijkaardig; verenigd in verscheidenheid en intuïtief vrij om alles te zijn wat ik moet zijn, gevuld met een doel en richting; niet gelimiteerd door geleerde, gestolen, voorgeschreven en ongeschreven identiteiten. Universaliteit betekent dat ik vrij ben om zelf te bepalen hoe ik mezelf uitdruk, zonder verraad te plegen aan de voorvaders van wie ik afstam.

(Funeka Plaatsjie-Njobeni, Zuid-Afrika)

Vakmanschap

Individuen en organisaties die vakmanschap waarderen leggen de nadruk op kwaliteit in plaats van kwantiteit. Uitmuntendheid en effectiviteit zijn prioritair op snelheid en efficiëntie, ook al ontwikkelen die laatste zich door tijd en oefening. Echt vakmanschap manifesteert zich niet enkel in tastbare resultaten zoals producten en diensten, maar loopt als een gouden draad door strategisch denken, interpersoonlijke interacties en administratie, zelfs het schijnbaar alledaagse wordt een vak. Degenen die vakmanschap waarderen, vinden er trots in iets af te leveren met zorg en aandacht voor detail. Ze zoeken hun eigen interne standaarden van perfectie in plaats van de regels van anderen te imiteren.

(Janet du Preez, Zuid-Afrika)

Phil Bosmans spreekt tot ons: Ziekte

Toen ik 30 was, ja, toen dacht ik dat ik geen grenzen

had. En daar heb ik toen zwaar voor moeten betalen.

Drie jaar zwaar ziek, drie jaar uit de circulatie. En toen

ik een beetje begon op te knappen, zei de specialist

tegen mijn overste dat ik ‘voor niks goed meer was’.

En zo heeft die ziekte toch zin gehad. Want ten eerste

heb ik veel meer leren relativeren. Uiteindelijk zijn we

niet voor dit leven gemaakt, we zijn niet meer dan

toeristen op een kleine planeet. En ten tweede kreeg

ik, na die uitspraak van de dokter, van mijn oversten

wel de toestemming om in Vlaanderen met een Bond

zonder Naam te beginnen, wat me eerder geweigerd

was omdat ik zogezegd niet gemist kon worden.

Uit het boek Kijk naar de zon! samengesteld door Peter Ausloos

Gelezen In Tertio Van 21 December 2016

1 . Geloof en godsdienst in een moderne samenleving

Uit een essay van kardinaal Jozef De Kesel

“Geloof helpt het ware burgerschap ontdekken”

“Wie het christelijke geloof nu ontdekt, voelt niet langer de nood zich te bevrijden”

“Net het christendom geeft zin, zeker aan onze vrijheid”

Moderniteit en haar grens

Kunnen we christen zijn in een cultuur die dat als zodanig niet meer is? Kunnen we kerk zijn in een seculiere cultuur? Dat is de uitdaging. Hierop heb ik al volmondig “ja” geantwoord. Niets of niemand belet de kerk haar zending te vervullen? Toegegeven, het christendom is niet meer de culturele religie van het Westen. Het is een persoonlijke keuze van de burger die vrij is al dan niet te geloven. Maar vergeten we het niet: vrijheid is niet alleen de grote waarde van de moderne cultuur maar ook van het christelijke geloof, als een gave en een genade van God. De moderne cultuur vormt daarom niet noodzakelijk een bedreiging voor het geloof. Vandaag zijn er mensen die het christelijke geloof niet leren kennen als iets waarvan ze zich moeten bevrijden, maar als een bevrijdend iets wat hun leven zin en richting geeft. Toch zijn er stemmen die beweren dat op den duur de moderne, seculiere cultuur het einde betekent van religies. Vrijheid en emancipatie zullen uiteindelijk leiden tot de emancipatie uit elke religieuze binding. Autonomie en zelfbeschikking verdragen geen enkele instantie buiten zichzelf. Als dat zo is, betekent zoiets inderdaad het einde van het godsgeloof. Dat is de stelling van het dogmatische secularisme. Daarin zie ik een radicalisering van de secularisatie. Want net als een religieuze overtuiging kan een seculiere overtuiging radicaliseren. Ik geloof niet dat in een moderne cultuur de vraag naar God zal verdwijnen. Evenmin geloof ik dat godsdienst geen enkele maatschappelijke betekenis heeft.

Privatisering religie

Ik wil ingaan op de groeiende tendens binnen onze moderne samenleving om religies en religieuze overtuigingen zoveel mogelijk te privatiseren. Geloofsovertuigingen kunnen volgens die zienswijze betekenis hebben voor het privéleven van de burger, maar ze zouden geen enkele publieke of maatschappelijke betekenis kunnen noch mogen claimen. Het is een delicate aangelegenheid maar cruciaal als men zich afvraagt wat de plaats en betekenis zijn van geloof en godsdienst in de moderne samenleving.

Er zijn vraagstukken waarvoor een seculiere cultuur uit zichzelf geen oplossingen biedt. Het zijn vragen naar de zin van ons bestaan en van alles waarvoor of voor wie we ons engageren. Het zijn de keuzes of engagementen die de zin van ons leven uitmaken. Die keuzes en engagementen – hoe persoonlijk ook – zijn maatschappelijk hoogst relevant. Dat is de fundamentele reden waarom de privatisering van religie geen goede zaak is. Wat het christendom betreft, is het maar al te duidelijk: het evangelie heeft niet alleen betrekking op mijn privéleven maar motiveert me in mijn maatschappelijke handelen. Het zegt me waar God met deze wereld naartoe wil. Het zegt me wat waarlijk menselijk leven of echte vooruitgang is.

2 . “Laat het ‘ik’ een ‘wij’-verhaal schrijven”

Dat is een uitspraak van federaal procureur Frédéric Van Leeuw. Hij laat ons kennismaken met de realiteit en de drijfveren achter het terrorisme. Een uniek ervaringsbericht: frustraties van al dan niet geradicaliseerde jongeren zonder toekomst, hoe los je zoiets op? Zeg hen dat we hen nodig hebben in onze samenleving. De zoektocht naar een ‘wij’ dat het goede van de ander op het oog heeft, is volgens de magistraat de enige zinvolle uitweg. (Jacques Hermans)

Soep op de stoep 2016

De actie “Soep op de stoep” in de kerk van Korbeek-Dijle op zondag 18 december bracht 207.10 € op ten voordele van Welzijnszorg, de adventsactie van de kerk voor de (kans)armen in onze samenleving.

Onze dank gaat uit naar de kandidaat-vormelingen die de lekkere soep maakten en uitschepten, en naar alle milde schenkers die van de soep genoten.

Phil Bosmans spreekt tot ons: Vandaag!

Nee, ik heb mijn muren nooit gemeten. Ik zeg maar

zo: als je je goed voelt, dan heb je toch alles. Er zijn

mensen die kapitalen en weet ik veel wat nog allemaal

bezitten en die zich toch diep ongelukkig voelen. We

zijn niet geschapen voor de industrie, niet voor het

geld en ook niet voor de supermarkt: we zijn hier om

mens te zijn, om gelukkig te zijn, niet gisteren, niet

morgen, maar vandààg. Dus, laat gisteren liggen en

morgen zien we wel weer. Weet je, ‘time is money’, dat

is een van de grootste leugens van onze tijd.

Maar als de ‘time’ om is, is het afgelopen en

wat je dan ook verzameld hebt, je kunt het toch niet

meenemen. Dat is ook een van onze spreuken geweest:

‘Ook de rijkste mens sterft arm.’

Vandaar onze filosofie: probeer vandaag gelukkig te

zijn. Ik weet ook wel dat zoiets niet altijd kan. En ik heb

me ook al moeten verdedigen tegen het verwijt als zou

ik berusting prediken, maar dat doe ik niet. Ik pleit voor

mensverbetering, levensverbetering, milieuverbetering

en niet voor gelatenheid. Als je alles gedaan hebt en

het helpt niet, dan moet je je verzoenen met het leven

zoals het is.

Uit het boek Kijk naar de zon! samengesteld door Peter Ausloos